U OKVIRU DUČIĆEVIH VEČERI POEZIJE
POKLON RADOVANA ŽDRALA
Duciceve večeri poezije su praktično počele u Muzeju Hercegovine dan uoči
zvaničnog otvaranja, izložbom i stalnom postavkom skulptura od poludragog kamena
pod nazivom “Kamenov svet“, autora Radovana Ždrala, vajara i književnika
porijeklom sa Baljaka kod Bileće, koji je trenutno nastanjen u Novom Sadu.
Kako je, otvarajući ovaj značajni kulturni događaj, istakla i Ljiljana Perović, v.d. načelnika Odjeljenja za privredu i društvene djelatnosti Opštine Trebinje, izložba predstavlja poklon-zbirku od 122 skulpture, smještene u adaptirani aneks Muzeja, dok cjelokupni opus ovog nesvakidašnjeg zanesenjaka, istraživača i kulturnog radnika čini oko tri hiljade vajarskih djela i više od deset knjiga, romana, pripovjedaka i drama.
“On se, za razliku od većine stvaralaca koji koriste uglavnom klasične materijale, posvetio skulpturama u poludragom kamenu koje, snagom njegovog talenta, progovaraju, simbolizujući preobraženi život“, naglasila je Perovićeva.
Wegovu nesavladivu želju i potrebu da se vrati zavičaju, ovaj legat je, kako je to u više navrata do sada isticao, samo donekle ublažio, a što je istoričar umjetnosti iz Trebinja Veseljka Salatić okarakterisala na sljedeći način:
“Ljubav prema kamenu ga je vukla da luta po planinama i brdima, gdje srpski narod živi, da nalazi to naše rijetko poludrago kamenje kome je, preko svojih osjećanja, dušom i rukama, ulijevao dio sebe i stvarao nove oblike.
Radovan Ždrale s jednakim zanosom i senzibilitetom, voljom i upornošću, prihvata se teške obrade ovog tvrdog minerala, udahnjujući mu duhovnost i oplemenjujući ga.
Vrijedno i tiho gradi svoj svijet u opalu, aragonitu, sardu, serpentinitu, kalcedonu, onako kako ga on vidi, poštujući njegovu dragocjenost, strukture i boje, kao i iskonski oblik samoga kamena“.
Duboko i vidno potresen ovim događajem u rodnoj i kamenitoj Hercegovini, u aneksu Muzeja Hercegovine, sazdanog gotovo od samo golog kamena, sam autor je ponovno potvrdio da njegov poklon predstavlja njegovu veliku žudnju da se, makar i na ovaj način, vrati zavičaju.
“Ovo je veče za pamćenje za kojim sam žudeo celog mog života, jer sam srećan što deo moga rada mogu da pridružim značajnim imenima srpske kulture čija su dela ovde u Muzeju Hercegovine“, istakao je Ždrale, poklonivši predstavnicima Muzeja i Opštine Trebinje po jednu svoju skulpturu, a svim ostalim posjetiocima po jedan poludragi kamenčić, kako je rekao, kao znak ljubavi za sve njegove drage zemljake koje nosi u srcu sa svojim zavičajem.
Mozda je, uostalom, cijelu njegovu ljubav za zavičajem najbolje dokučila Grozdana Šarčević, takođe istoričar umjetnosti, citirajući u katalogu legata samog autora skulptura i pisca porijeklom iz kamenite Hercegovine, u ravničarskoj Vojvodini...
“Ko se tamo rodi, setni je rapsod svoje sudbine i zaneti klesar svoje nade. Svi tamo jesu epski pesnici i trpki klesari“.
Skulpture od poludragog kamena su četvrti legat u trebinjskom Muzeju, kome su vrijedne umjetničke zbirke poklonili Jovan Dučić, kao i umjetnici Atanasije Popović i Milena Šotra.
Ždrale, čija se vajarska djela nalaze u pojedinim muzejima umjetničkih centara po svijetu, skulpture od poludragog kamena poklonio je i Zavodu za zaštitu prirode u Novom Sadu, te Memorijalu Nikole Tesle u Elektrovojvodini iz istog grada.
Samostalnih izložbi skulptura do sada je imao oko dvadeset u svim većim centrima bivše Jugoslavije i u Evropi, a učestvovao je i na petnaest kolektivnih izložbi...